Arıların kovan içinde enfeksiyonlara karşı kullandığı propolisin, antiviral, antifungal ve antibakteriyel özellikleriyle eski çağlardan beri birçok rahatsızlığın tedavisinde yaygın olarak kullanıldığı bildirildi.

Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Araştırma Görevlisi Lütfiye Yılmaz, yaptığı açıklamada, ”Arı zamkı” olarak da bilinen propolisin, işçi arılar tarafından toplanan nektarın, kovanda polen ve arıların salgıladıkları çeşitli enzimlerle biyokimyasal değişikliğe uğratılarak elde edilen reçinemsi bir madde olduğunu söyledi.

Arıların bu maddeyi petek gözlerinin cilalanması, kovanda oluşan çatlakların, yarıkların kapatılması ve kovanın dezenfekte edilmesinde kullandığını ifade eden Yılmaz, propolisten, insanların da eski çağlardan beri çeşitli amaçlarla yararlandığını kaydetti. Tıpta antiviral, antifungal (Mantar karşıtı) ve antibakteriyel özellikleriyle yararlanılan propolisin kimyasal özelliğinin, toplandığı bölge, bitki kaynağı ve mevsime göre değişiklik gösterdiğini dile getiren Yılmaz, bazı çalışmalarda propolisin, insan sağlığı için önemli olan protein, karbonhidrat, çeşitli mineraller ve az miktarda da olsa vitaminler içerdiğinin belirlendiğini vurguladı.

-PROPOLİSİN İNSAN SAĞLIĞI ÜZERİNE ETKİLERİ-

Propolisin içerdiği birçok bileşenin biyolojik ve farmakolojik aktivite gösterdiğini anlatan Yılmaz, propolisin kan seviyesinin düzenlenmesinde, çeşitli alerji ve enfeksiyonlarda, astım, ateş, migren, hipertansiyon, akne, ülser, artiritis gibi hastalıklar ile sindirim, solunum ve dolaşım sistemi rahatsızlarının tedavilerinde yaygın olarak kullanıldığını bildirdi. Propolisin ayrıca bağışıklık sistemini kuvvetlendirerek vücudun hastalıklara karşı direncini artırdığına dikkat çeken Yılmaz, çeşitli araştırmalarda propolisin deride görülebilecek yanık, kesik, yara gibi rahatsızlıklarda iyileşmeyi ve dokuların yenilenmesini hızlandırdığının belirtildiğini söyledi.

-ANTİMİKROBİYAL ETKİSİ-

Güçlü antimikrobiyal etkisi nedeniyle ”Doğal antibiyotik” olarak bilinen propolisin, bakteriler, virüsler, küfler ve parazitler üzerinde etkili olduğunun bilindiğine işaret eden Yılmaz, propolisin, düzenli ve sürekli alınması durumunda sindirim, solunum ve dolaşım sisteminde ve bu sistemlerin çalışmalarında antibiyotiklerin etkisini ve etki sürelerini artırdığını belirlendiğini vurguladı. Propolisin, bünyesinde barındırdığı maddeler nedeniyle kan basıncını azaltığı, yatıştırıcı etki gösterdiği ve serum glikoz seviyesini düzenlediğini anlatan Yılmaz, şunları kaydetti:

”Propolis hipertansiyon, damar sertliği ve koroner kalp hastalıklarının tedavisinde olumlu sonuçlar verdiği bildirilmektedir. Propolis, dünyada yaygın olarak kullanılan en iyi bağışıklık uyarıcısıdır. Tıpta sentetik ilaçların kullanımının yaygınlaşması, bilinen doğal ilaçların öneminin azalmasına neden olmaktadır. Ancak, son yıllarda sentetik ilaçların yan etkilerinin ortaya çıkması ve hastalık etmenlerinin ilaçlara dirençli hale gelmeleri insanları alternatif tıpa ve doğal ilaçlara yönlendirmektedir.” Doğal ilaçlar arasında yer alan propolisin etkili ve hızlı bir şekilde farmakolojik fayda sağlamasının, kullanımını yaygınlaştırdığını ifade eden Yılmaz, şunları söyledi:

”Propolisin, düzenli alındığı zaman herhangi bir yan etkisinin olmadığı, hemen her türlü hastalığın tedavisinde olumlu etkiler yarattığı biliniyor. Propolis ürünlerini kapsül, tablet, pastil ve ciklet şeklinde Avrupa pazarlarında bulmak olasıdır. Çok farklı amaçlar için önerilen propolisin birçok patolojik hastalığın tedavisinde yeni uygulama alanları yaratabileceği düşünülmektedir. Kullanım alanının çok geniş olmasına karşılık ülkemizde üretim metodlarıyla ilgili geliştirilmiş bir standart bulunmamaktadır.”